چرا هارد اکسترنال زود خراب می‌شود؟ ۶ اشتباه رایج و راهکار نگهداری درست

افتادن، گرما، نوسان برق و کشیدن بی‌موقع کابل بی‌صدا عمر هارد اکسترنال را کوتاه می‌کنند. آشنایی با اشباهات رایجی که منجر به خرابی هارد می‌شوند.

خرابی هارد اکسترنال اغلب ناگهانی به نظر می‌رسد، اما معمولاً در عادت‌های روزمره‌ای ریشه دارد که بی‌خطر به نظر می‌رسند: افتادن هارد، جابه‌جایی سرسری یا کشیدن کابل در لحظه‌ی آخر.

شرکت Secure Data Recovery در پژوهشی روی ۳۴۵۳ هارد اکسترنال خراب، افتادن، گرمای بیش‌ازحد و نوسان برق را از دلایل اصلی خرابی معرفی کرده است. در این مقاله ۶ عادت رایجی را مرور می‌کنیم که عمر هارد اکسترنال را کوتاه می‌کنند و برای هرکدام راهکار عملی ارائه می‌دهیم که علاوه‌بر جلوگیری از خرابی هارد، به از دست نرفتن اطلاعات کمک می‌کنند.

در جدول زیر خلاصه‌ای از اشتباهات مهمی که کاربران هنگام استفاده از هارد اکسترنال مرتکب می‌شوند و راهکار حل آن آورده شده است.

افتادن هارد اکسترنال یکی از رایج‌ترین دلایل خرابی آن است و بر اساس پژوهش Secure Data Recovery در فهرست علت‌های اصلی قرار می‌گیرد. هاردی که زمین می‌خورد همیشه خراب نمی‌شود و گاهی حتی چندین بار هم سالم می‌ماند. مشکل اصلی بعد از ضربه شروع می‌شود , اولین واکنش ما معمولاً این است که هارد را سریع به کامپیوتر وصل کنیم تا ببینیم فایل‌ها سالم‌اند یا نه.

همین واکنش طبیعی می‌تواند خطرناک باشد. اگر ضربه به هدهای خواندن و نوشتن، دیسک‌ها یا قطعات مکانیکی دیگر آسیب زده باشد، روشن کردن هارد و چرخش دوباره‌ی دیسک‌ها می‌تواند ضربه‌ی آخر را به اطلاعات شما بزند.

هارد اکسترنال را برای این ساخته‌اند که همراه شما جابه‌جا شود، اما نه وقتی که هنوز در حال کار است. Western Digital در راهنمای رسمی خود می‌گوید زمانی که هارد اکسترنال روشن یا در حال استفاده است، آن را جابه‌جا و دست‌کاری نکنید. در این حالت دیسک‌ها می‌چرخند و هدها روی آن‌ها شناورند؛ تکان دادن هارد در این لحظه می‌تواند به همان قطعات حساس آسیب بزند.

گرمای شدید یکی از علت‌های اصلی خرابی هارد اکسترنال ثبت شده است. هارد باید در محیطی با تهویه‌ی مناسب استفاده شود؛ کار کردن هارد خارج از محدوده‌ی دمایی مجاز می‌تواند به از دست رفتن اطلاعات یا خرابی کامل هارد منجر شود. شاید کمتر کسی هارد اکسترنال خود را وسط تابستان کنار ساحل جا بگذارد، اما گرمای آهسته و تدریجی هم خطرناک است.

برق را معمولاً بدیهی فرض می‌کنیم. شاید برای روشن ماندن کامپیوتر یا مودم هنگام قطعی برق فکری کرده باشید، اما هارد اکسترنال و سایر دستگاه‌ها را هم در برابر نوسان برق محافظت می‌کنید؟ طبق اعلام Secure Data Recovery، یک نوسان شدید می‌تواند به قطعات روی برد مدار چاپی (PCB) هارد آسیب بزند. همچنین توصیه می‌شود از محافظ برق برای هاردهایی که با آداپتور برق جداگانه کار می‌کنند استفاده شود.

اشتباه دوم، استفاده از هر آداپتوری است که در دسترس باشد. جور بودن سر دوشاخه‌ها به این معنا نیست که آداپتور برای هارد شما مناسب خواهد بود. شرکت سیگیت صریحاً می‌گوید از آداپتور همراه هارد استفاده کنید، یا دست‌کم از آداپتوری که مشخصات آن دقیقاً یکسان باشد.

یادتان هست که قبلاً باید فلش و هارد را با گزینه‌ی Safely Remove خارج می‌کردیم؟ خیلی‌ها همان موقع هم این کار را نمی‌کردند و حالا هم کمتر کسی به آن اهمیت می‌دهد. اما دلیل آن توصیه هنوز از بین نرفته و وقتی هارد مشغول کار است، نباید کابلش را ناگهانی بکشید. سیستم‌عامل باید فرصت داشته باشد کارهای نیمه‌تمام روی هارد SSD، به‌ویژه عملیات نوشتن در صف را تمام کند. اگر کابل را وسط کار بکشید، ممکن است فایلی نیمه‌کاره ذخیره شود یا ساختار فایل‌ها آسیب ببیند.

بسیاری از ما تا وقتی هارد کار می‌کند و گزارش سلامت آن هشداری نمی‌دهد، خیال‌مان راحت است. اما پژوهشSecure Data Recovery نشان می‌دهد هاردها حتی وقتی نشانه‌ی مشکل جدی ندارد هم خراب می‌شوند. طبق این تحقیق، ۲۷٫۲ درصد از هاردهای اکسترنال خراب‌شده، در لحظه‌ی خرابی هیچ سکتور در انتظاری نداشتند.

استفاده‌ی درست از هارد اکسترنال فقط نیمی از ماجرا است. حذف تصادفی فایل‌ها، خرابی فایل‌سیستم، بدافزار و افتادن هارد، همگی می‌توانند اطلاعات شما را نابود کنند و هیچ نگهداری دقیقی جلوی همه‌ی آن‌ها را نمی‌گیرد. بنابراین اگر اطلاعات مهم است، یک نسخه کافی نیست.

قانون ۳-۲-۱ ساده‌ترین چارچوب برای بک‌آپ‌گیری است: سه نسخه از اطلاعات ذخیره کنید؛ روی دو نوع فضای ذخیره‌سازی متفاوت مثلاً هارد اکسترنال و SSD یا فضای ابری و دست‌کم یک نسخه در مکانی جدا از خانه یا محل کار. فراموش نکنید بک‌آپ‌ها را هر چند وقت یک‌بار باز و از سالم‌بودن آن‌ها اطمینان حاصل کنید.

هارد را به کامپیوتر وصل نکنید. اگر اطلاعات داخل آن مهم است، آن را به یک مرکز تخصصی بازیابی اطلاعات تحویل دهید، چون ریکاوری از هاردی که بعد از افتادن روشن نشده ساده‌تر است.

نه. هارد دیسک برای بک‌آپ‌گیری گزینه‌ی خوبی است، به‌خصوص اگر شبانه‌روز روشن نماند. بهتر است هر وقت به آن نیازی ندارید، کابلش را جدا کنید.

نه. پژوهش Secure Data Recovery نشان می‌دهد ۲۷٫۲ درصد از هاردهای اکسترنال خراب‌شده، در لحظه‌ی خرابی هیچ سکتور در انتظاری نداشتند. گزارش SMART را فقط یک نشانه بدانید و بک‌آپ‌گیری را فراموش نکنید.

بله. این کار به سیستم‌عامل فرصت می‌دهد کارهای نیمه‌تمام، مخصوصا عملیات نوشتن، را تمام کند. مایکروسافت هم این روش را توصیه می‌کند.